پخش رایحههای معطر در محیط و خوشبو کردن آن همواره از دیرباز یکی از سنتهای مردمان باستان بوده است. برای این کار ابزارهای گوناگونی مثل روغنسوز یا اسانسسوز مورد استفاده قرار میگرفتند تا علاوه بر ایجاد روشنایی، رایحههای معطر گیاهی را در محیط پراکنده کنند. اسانسسوزها معمولا از دو قسمت گرمکننده و نگهدارنده اسانس تشکیل میشدند و با کمک یک شعله ملایم، رایحههای مختلف را در هوا پخش میکردند. این ابزار کلاسیک و جذاب به دلیل نحوه عملکرد آسان و کاربردیاش، با تغییراتی اندک همچنان مورد استفاده قرار میگیرد. در ادامه مقاله به نحوه استفاده از اسانسسوز، انواع مختلف آن و خواص درمانی و آرامشبخشی اسانسها پرداختهایم.
اسانسسوز چیست؟
اسانسسوزها در واقع وسیلهای برای پخش بهتر و همگن رایحههای معطر در محیط خانه یا کار هستند که در جنسهای مختلف مس، سرامیک یا سنگ ساخته میشوند. این وسیله معمولا از دو بخش مجزا تشکیل شده است که بخش پایینی محل قرار گرفتن منبع گرم کننده اسانس و بخش بالایی ظرف نگهداری اسانس میباشد. گرمکننده میتواند به صورت شمع، وارمر یا هر منبع آتشزای دیگر باشد. زمانی که گرمکننده روشن میشود، به تدریج مخلوط آب و اسانس را از پایین حرارت داده و باعث تبخیر و پراکنده شدن رایحه آن در فضا میشود. اسانسسوزها در طرح و نقشهای مختلفی وجود دارند و علاوه بر معطر کردن فضا، میتوانند به عنوان ظروف تزئینی برای زیبایی خانه نیز مورد استفاده قرار گیرند.
انواع اسانسسوزها
اسانسسوزها در اندازه، شکل و کاربردهای مختلفی ساخته میشوند و با تنوع بسیار بالایی که دارند میتوان در چیدمانها و دکوراسیونهای مختلف از آنها استفاده نمود. در این قسمت به معرفی انواع اسانسسوزهای مدرن و فانتزی و ویژگیهای هر یک پرداختهایم.
اسانسسوز فانتزی
اسانسسوز فانتزی، کلاسیکترین و قدیمیترین نوع اسانسسوز است که برای معطر کردن فضا از طریق گرم کردن روغنهای اسانسی استفاده میشود. این اسانسسوزها با طراحیهای خلاقانه و متنوع، از جمله شکل حیوانات، گلها و طرحهای انتزاعی به عنوان یک عنصر معطرکننده و دکوراتیو در منزل یا محل کار میتوانند مورد استفاده قرار بگیرند. اسانسسوزهای فانتزی علاوه بر ایجاد رایحه دلپذیر، به دلیل طراحی جذاب، میتوانند به زیبایی فضا افزوده و حس آرامش و صمیمیت را برای ساکنان القا کنند.
اسانسسوز جامد
اسانسسوز جامد، نوعی خوشبو کننده هوا است که با استفاده از گرمای حاصل از برق، عطر اسانسهای روغنی را در فضا پخش میکند. اسانسسوزهای جامد معمولا برای معطرکنندههای جامد مانند موم، اسانسهای چوبی و اسانسهای میوهای استفاده میشوند. این مواد جامد به تدریج و در اثر حرارت کم ذوب شده و عطر خود را در هوا آزاد میکنند. از مزایای اسانسسوزهای جامد میتوان به استفاده آسان و طول عمر بیشتر نسبت به اسانسسوزهای مایع اشاره کرد. همچنین این دستگاهها معمولا با برق کار کرده و امکان تنظیم زمان و میزان انتشار بو را دارند. با این حال، قدرت پخش بو و تنوع عطر آنها ممکن است نسبت به انواع مایع کمتر باشد.
اسانسسوز مدرن
اسانسسوزهای مدرن، ابزارهایی هستند که با استفاده از تکنولوژیهای نوین، امکان پخش رایحه اسانسها را در محیط فراهم میکنند. بر خلاف اسانسسوزهای سنتی که با استفاده از حرارت شمع اسانس را تبخیر میکردند، مدلهای مدرن اغلب از طریق امواج فراصوت (اولتراسونیک)، اسانس را به صورت ذرات بسیار ریز در هوا پخش میکنند. این روشها نه تنها به دلیل عدم استفاده از شعله باز ایمنتر هستند، بلکه به حفظ خواص درمانی اسانس نیز کمک میکنند. زیرا از حرارت دادن طولانی و بیش از حد آن جلوگیری کرده و ساختار مولکولی اسانس را با کمترین آسیب در هوا پخش میکنند. بسیاری از اسانسسوزهای مدرن دارای تایمر، تنظیم میزان بخار و قابلیت خاموش شدن خودکار هستند و به عنوان یک وسیله تزئینی در دکوراسیون منزل نیز مورد استفاده قرار میگیرند.
نحوه استفاده از اسانسسوز
پس از آشنایی با انواع اسانسسوز، این سوال پیش میآید که باید چگونه از آن استفاده کنیم؟ پاسخ این سوال بسیار ساده است. ابتدا اسانس موردنظرتان را همراه با چند قطره آب در ظرف مخصوص اسانسسوز بریزید تا رقیق و آماده پخش شود. اگر از اسانس جامد استفاده میکنید، نیازی به مخلوط کردن آب نیست. سپس شمع، وارمر، المنت یا هر وسیله گرمکننده دیگر را روشن کرده و زیر اجاق اسانسسوز قرار دهید. با گرم شدن اسانس به وسیله گرمایی که از قسمت پایین به آن میرسد، مواد معطر آن تبخیر شده و رایحه خوش اسانس در محیط خانه یا محل کار پراکنده میشود. توجه کنید اگر تمایل به استفاده از اسانسهای مختلف دارید، اسانسسوزها را به گونه ای در محیط قرار دهید که رایحههای مختلف مکمل همدیگر باشند و فضا را کاملا تحت پوشش قرار دهد.
موارد استفاده اسانسها
به طور کلی ترکیباتی که از گیاهان استخراج شوند، اسانس نام دارند. این محصولات بو و طعم خود را از گیاهان می گیرند و ماهیت آنها به خانواده گیاهی که از آن می آیند، بستگی دارد. به دلیل خواص بیشمار و موثر، صنایع دارویی و شیمیایی زیادی از اسانسها در محصولات و ترکیبات خود استفاده میکنند. برخی از این کاربردها شامل موارد زیر میباشد:
- خوشبو کننده
- طعم دهنده
- کاربرد دارویی
بوی خوش صابونها و مواد پاککننده، عطرهای معروف، مواد شوینده و … نمونههایی از مصرف اسانسها در صنعت آرایشی و بهداشتی هستند. همچنین کاربرد اسانسها در صنعت مواد غذایی به عنوان طعمدهنده آدامس، شکلات، کیک و نوشیدنی و … بسیار مهم میباشد. صنایع دارویی و پزشکی نیز به عنوان دارو و خوشبوکننده از این محصول استفاده میکنند.
خواص درمانی اسانسها
شاید مهمترین کاربرد اسانسهای از دیرباز تا امروز، خواص درمانی و آرامشدهندگی آن باشد. بسیاری از این ترکیبات دارای خواص آنتی اکسیدانی هستند که از آسیب دیدن سلولها از طریق رادیکالهای آزاد جلوگیری میکند. این ترکیبات در آروماتراپی و ماساژ نقش بسیار مهمی دارند و در ترکیب با روغنهای ماساژ، نه تنها باعث تغذیه پوست میشوند، بلکه با ایجاد رایحههای مطبوع، تاثیر مثبتی بر ذهن و احساسات ایجاد میکنند. به علاوه خاصیت ضدباکتریایی و پاککنندگی اسانسها برای پاکسازی محیط بسیار کاربردی میباشد. سایر فواید اسانسها برای سلامتی و بهبود اضطراب به شرح زیر میباشد:
- کاهش عفونتهای سینوسی
- رفع گرفتگی عضلات
- کاهش افسردگی
- رفع سردرد
- درمان یبوست
- بهبود اختلال اضطراب
- خواب با کیفیت در طول شب
- رفع عفونتهای قارچی
نحوه استفاده از اسانسها
در صورتی که بخواهید از اسانسها به صورت مستقیم استفاده کنید، باید آنها را با روغنهای حامل ترکیب کنید. زیرا شکل خالص آنها به اندازهای قوی است که باعث تحریک پوست میشود. همچنین خوردن این ترکیبات به هیچ عنوان توصیه نمی شود؛ زیرا میتواند به کلیه و کبد آسیب جدی وارد کند. در صورت مصرف اسانس با اسانس سوز و به صورت بخور، به موارد منع مصرف ان توجه داشته باشید.
- در زمان بارداری
- هنگام مصرف دارو
- به صورت غلیظ
- در نزدیکی کودکان یا حیوانات خانگی
- در زمان آلرژی و حساسیت
- زمانی که اتاق فاقد تهویه مناسب است
جمعبندی
استفاده از اسانسسوزها راهی آسان و بدون خطر برای ایجاد فضایی آرامشبخش و مطبوع در خانه یا محل کار است. این کالاها عموما نسبت به گرما مقاوم هستند و دوام بالایی دارند. اما در زمان استفاده به دلیل باز بودن فضای اطراف اسانسسوز و دسترسی به شمع و شعله، حتما باید نکات ایمنی را رعایت کرد تا خطری برای افراد ایجاد نشود. مجموعه چارشین با همراهی کارشناسان جوان و پویا و متخصصان مجرب، افتخار دارد نمایشگاهی بزرگ از ظرفیتهای صنایع دستی نقاط مختلف ایران در اختیار شما قرار دهد تا با تهیه صنایع دستی و محصولات تزئینی مورد علاقه خود از جمله خرید اسانسسوز، زیبایی و رایحه خوش را به محیط خانه خود هدیه دهید.
